Rząd przyjął projekt nowelizacji Kodeksu rodzinnego i opiekuńczego, który wprowadza możliwość szybkiego rozwodu bez udziału sądu – wystarczające będzie porozumienie małżonków i wizyta w urzędzie stanu cywilnego (USC). Proponowane rozwiązanie, przygotowane przez Ministerstwo Sprawiedliwości, może stanowić przełom dla wielu par, które pragną zakończyć małżeństwo w sposób zgodny, szybki i bez konieczności wielomiesięcznego oczekiwania na termin rozprawy sądowej.
Rozwód administracyjny – tylko dla wybranych
Z nowego rozwiązania będą mogły skorzystać wyłącznie pary, które nie posiadają wspólnych małoletnich dzieci i które porozumiały się co do decyzji o rozwodzie. Jak zaznaczył rzecznik rządu, Adam Szłapka, „to zmiana oczekiwana przez bardzo wiele osób w Polsce, ułatwienie życia, rozwiązanie, które pozwala na rozwód w urzędzie stanu cywilnego”. Projekt zakłada, że to kierownik USC będzie miał kompetencje do przeprowadzenia procedury rozwodowej i dokonania odpowiednich wpisów w rejestrze stanu cywilnego.
Dlaczego urząd stanu cywilnego, a nie notariusz?
Pierwotnie rozważano także możliwość przeprowadzania rozwodu u notariusza, jednak ostatecznie zdecydowano się na model administracyjny. Przesądziły o tym m.in. następujące argumenty:
- analogia do zawierania małżeństwa, które odbywa się przed kierownikiem USC,
- możliwość weryfikacji przez USC, czy małżonkowie posiadają wspólne małoletnie dzieci – czego notariusz nie mógłby uczynić z urzędową pewnością,
- niższe koszty procedury,
- mniejsze ryzyko podważenia konstytucyjności przepisów w przyszłości.
Kierownik USC będzie zobowiązany do sprawdzenia, czy spełnione zostały wszystkie ustawowe warunki do przeprowadzenia rozwodu, a także do odnotowania rozwiązania małżeństwa w rejestrze.
Sądowe rozwody wciąż przeciążone
Dane statystyczne pokazują rosnące obciążenie sądów sprawami rozwodowymi. Tylko w ubiegłym roku do sądów wpłynęło blisko 83 tysiące pozwów o rozwód. W przypadkach, gdy strony są zgodne co do rozstania i nie toczy się między nimi spór, taki rozwód mógłby zostać przeprowadzony znacznie szybciej i bez konieczności angażowania sądu. Obecnie jednak nawet w najprostszych sprawach oczekiwanie na pierwszą rozprawę trwa kilka miesięcy.
Wprowadzenie administracyjnej ścieżki rozwodowej może przyczynić się do odciążenia sądów, a jednocześnie umożliwić wielu osobom szybkie zakończenie małżeństwa i rozpoczęcie nowego etapu życia.
Podsumowanie
Choć projekt ustawy nie obejmuje wszystkich przypadków rozwodowych – wykluczone są pary posiadające wspólne małoletnie dzieci – to i tak stanowi istotny krok w kierunku uproszczenia procedury rozwodowej w Polsce. Jeśli przepisy zostaną przyjęte przez parlament, rozwód bez batalii sądowej stanie się realną opcją dla tysięcy par, które zdecydowały się na rozstanie w sposób pokojowy.
Kancelaria Adwokacka Adwokat Radosław Krakowiak
ul. Świętego Leonarda 1/28
25-311 Kielce
Tel. 535 866 000
krakowiak.radoslaw@gmail.com